Μια συντεταγμένη έξοδος της Ελλάδας από τη ζώνη του ευρώ είναι αδύνατη

Το άρθρο Λορέντζο Μπίνι Σμάγκι:”Θέλουν και την πίτα ολόκληρη και το σκύλο χορτάτο εμφανίστηκε πρώτα στο Giga fm 105,4 | Ραδιοφωνικός Σταθμός | Ήπειρος | Ιωάννινα.

Στο 5,3% εκτοξεύθηκε σήμερα το κόστος δανεισμού της Ιταλίας

Πηγή: www.ert.gr

Το άρθρο Στα ύψη εκτοξεύτηκαν τα επιτόκια της Ιταλίας και της Ισπανίας εμφανίστηκε πρώτα στο Giga fm 105,4 | Ραδιοφωνικός Σταθμός | Ήπειρος | Ιωάννινα.

Vassilis Viliardos

Το άρθρο Ισπανία – Η διάσωση των γερμανικών τραπεζών εμφανίστηκε πρώτα στο Giga fm 105,4 | Ραδιοφωνικός Σταθμός | Ήπειρος | Ιωάννινα.

Το άρθρο Μειωμένο κατά περίπου 60 δις ευρώ το δημόσιο χρέος εμφανίστηκε πρώτα στο Giga fm 105,4 | Ραδιοφωνικός Σταθμός | Ήπειρος | Ιωάννινα.

1. Επέλεξαν να πάνε με τους ισχυρούς του κόσμου, με την ελπίδα  να παραμείνουν στην εξουσία. Βάζοντας τη χώρα όσο πιο βαθιά στη σπείρα του θανάτου, τόσο αυτή η πορεία φαίνεται μονόδρομος και οι κρατούντες οι μοναδικοί γνώστες της επιστροφής!
2. Οι Γερμανοί  εκβιάζουν τις ηγεσίες των δύο κομμάτων με τις μίζες εκατομμυρίων της SIEMENS (βλέπε δήλωση του βουλευτή Σταμάτη για τα 170 εκατομμύρια Ευρώ σε πολιτικούς του ΠΑΣΟΚ και της ΝΔ) και ποιός ξέρει τι άλλο. Ο Καρατζαφέρης που πάντως …δεν είχε πρόβλημα, αποχώρησε!

Η διεστραμμένη εξάρτηση για δεκαετίες και παραμονή των ίδιων παραγόντων στην εξουσία, τους έχει κάνει άπληστους, λαίμαργους και βαριά εξαρτημένους απ αυτήν. Είναι ικανοί να συμμαχήσουν με τους πάντες αρκεί να ικανοποιήσουν τη βαριά ψυχική τους βλάβη και τον εθισμό τους στην εξουσία. Είναι απόλυτα χειραγωγούμενοι και απόλυτα ελεγχόμενοι. Υποτιμούν τον λαό, λόγω της μέχρι τώρα συμφεροντολογικής αλληλεξάρτησης. Είναι ολιγάρχες  μιας ανάπηρης δημοκρατίας!   Ψεύδονται εδώ και δύο χρόνια ασύστολα. Ότι λένε δεν θα γίνει (με τα μέτρα που παίρνουν), αυτό σε λίγο καιρό γίνεται πραγματικότητα. Δεν ντρέπονται γι αυτό, δεν μετανιώνουν, δεν ζητούν συγνώμη για τις αποτυχίες τους, αλλά συνεχίζουν απτόητοι την υποδούλωση της χώρας. Έτσι συνέβησαν τα  παρακάτω, που δεν θα συνέβαιναν σύμφωνα με τις δηλώσεις τους:

1. Μπήκαμε στο ΔΝΤ, που δεν θα μπαίναμε
2. Η χώρα δεν μπήκε το 2012 στις αγορές, που θα έμπαινε
3. Κοπήκαν οι μισθοί και οι συντάξεις που δεν θα κόβονταν
4. Έγινε πιστωτικό γεγονός που το αρνιόταν
5. Έγινε ελεγχόμενη χρεοκοπία που δεν θα γινόταν
6. Υποβιβαστήκαμε στην κατηγορία σκουπίδια που το αποκλείαμε
7. Ενεργοποιήθηκαν τα CDS (ασφάλιστρα κινδύνου) που ήταν και ο βασικός υποτίθεται λόγος της διαπραγμάτευσης με τους πιστωτές.

Όλα ήταν δήθεν και ψέματα. Ο στόχος με το PSI δεν ήταν να γλυτώσουμε τα 100 δις ευρώ. Αυτό ήταν το τυρί για την φάκα της κατάσχεσης του πλούτου του Ελληνικού κράτους και της ομηρίας του λαού για πάνω από 100 χρόνια. Εμείς τσιμπήσαμε και θα πληρώσουμε αν δεν προλάβουμε να αντιδράσουμε. Το 2020 άλλωστε θα είμαστε (ευελπιστούν) εκεί που ξεκινήσαμε το ταξίδι του σκότους, δηλαδή με χρέος στο 120% του ΑΕΠ (αλλά γιατί όχι  στο 200%) και πάντα πτωχευμένοι. Ένας χαμός για την εξουσία  και μόνο για την εξουσία!    Στο πρώτο μνημόνιο υπήρχαν όντως χαρακτηριστικά εκδίκησης και τιμωρίας για τους απείθαρχους Έλληνες. Το δεύτερο μνημόνιο με αυτούς τους εξωνημένους Έλληνες στην εξουσία, ήταν η ευκαιρία για το μεγάλο κόλπο που οργανώθηκε άψογα από τους τραπεζίτες και τα κοράκια τους στην ΕΕ!  Η υπόθεση γεννάει όμως μια μεγάλη ελπίδα. Οι Έλληνες να αποτινάξουν όλες τις εξαρτήσεις και τις ενοχές τους για τα μικρορουσφέτια που δέχτηκαν από το φαύλο σύστημα διακυβέρνησης, να σπάσουν τις διαχωριστικές γραμμές δεξιών, πασόκων, αριστερών, χριστιανών και να ενωθούν να ξετινάξουν τον βόρβορο από την χώρα. Η χώρα κινδυνεύει και χρειάζεται μαζί με τις δυνάμεις της αριστεράς και την Κατσέλη, και τον Καμμένο και τον …Παπαθεμελή και τους μεγάλους Έλληνες, τους μεγάλους ποιητές, τον Μίκη, τον Κασσιμάτη, τον Γλέζο, τον Μπέη και όλους αυτούς που αντιστέκονται! Δεν χρειάζεται  τους αυλικούς και τους προσκυνημένους!  H σκηνή πρέπει να αλλάξει!

ΥΓ. Ίσως το σύνθημα των σοσιαλιστών του 1981, “Η Ελλάδα στους Έλληνες”, φαντάζει  επίκαιρο όσο ποτέ!

Σπύρος Κανιώρης  Μηχανολόγος μηχανικός

Το άρθρο Η Ελλάδα στους Έλληνες (και ουχί στους τραπεζίτες) εμφανίστηκε πρώτα στο Giga fm 105,4 | Ραδιοφωνικός Σταθμός | Ήπειρος | Ιωάννινα.

(α)  είτε αποσύροντας μαζικά τις καταθέσεις τους από τις τράπεζες (φυσικά τοποθετώντας τες σε κάποια «τρίτη», όλοι μαζί στην ίδια),

(β)  είτε με ειρηνική μεν, αλλά μαζική αποχή από τους χώρους εργασίας τους, τουλάχιστον για μία εβδομάδα – αφού οι διαδηλώσεις έχουν πάψει πλέον να είναι απειλητικές, για την ελίτ και ορισμένους «πολιτικούς» υπαλλήλους της (τοπικές ελίτ,  κυβερνήσεις κλπ.), οι οποίοι έχουν μάθει πια να τις «διαχειρίζονται».

Φυσικά διαψευσθήκαμε εντελώς, αφού οι αντιδράσεις περιορίσθηκαν σε ατέρμονες συζητήσεις, σε απλές εκδηλώσεις διαμαρτυρίας, σε διαδηλώσεις που «σβήστηκαν» εύκολα με φωτιά (Marfin), σε κενές ομιλίες διαφόρων πολιτικών σωτήρων κλπ. – ενώ οι τηλεοράσεις παρέμειναν ανοιχτές, έτσι ώστε να διευκολύνεται η «προπαγάνδα», εάν όχι η «πλύση εγκεφάλου», των εισβολέων.  Βέβαια ορισμένοι «χειραγωγοί» της κοινής γνώμης συνεχίζουν να κατακρίνουν «επιδεικτικά» και να βρίζουν «κολακευτικά» την Πολιτική, παρουσία πάντοτε των ίδιων πολιτικών – αφού είναι αυτονόητο ότι, δεν θα μπορούσαν διαφορετικά να μεταφέρουν τα «μηνύματα» των εντολέων τους, στο ανυπεράσπιστο, ευεπηρέαστο, φοβισμένο και ηττοπαθές «πλήθος». Όσον αφορά τώρα κάποια «κανάλια», τα οποία συνεχίζουν να προβάλουν «αφελληνιστικές» τούρκικες τηλεοπτικές σειρές, επιμένοντας να εκθειάζουν τον αθάνατο οθωμανικό πολιτισμό, δεν μπορούμε να τα κατηγορήσουμε – αφού, όπως φαίνεται, έχουν μεγάλη απήχηση στους Έλληνες-θεατές τους (διαφορετικά υποθέτουμε ότι δεν θα συνέχιζαν να τα προβάλλουν, εκτός εάν αμείβονταν από τους «εριστικούς» και επεκτατικούς γείτονες μας).  Η μεγαλύτερη από όλες τις εκπλήξεις μας τώρα είναι η σημερινή απορία πολλών Ελλήνων, σχετικά με το τι θα επακολουθήσει, μετά από μία ενδεχόμενη χρεοκοπία. Αν και όλοι βλέπουμε ότι, οι μισθοί μειώνονται «καταιγιστικά», οι συντάξεις επίσης, οι απολύσεις είναι καθημερινές, οι φόροι πολλαπλασιάζονται, οι τιμές των προϊόντων αυξάνονται (ειδικά όταν υποχρεωθούμε σε 50-60% διαγραφή χρέους, οπότε οι εισαγωγές θα είναι μετρητοίς και πανάκριβες, ή όταν κοινωφελείς επιχειρήσεις, όπως η ΔΕΗ εξαγοραστούν από το Καρτέλ), όπως επίσης ότι αυξάνεται η ανεργία και το κλείσιμο των επιχειρήσεων, ενώ τόσο η παιδεία, όσο και η υγεία «παραπαίουν», με τις τράπεζες να αδυνατούν να ανταπεξέλθουν και με τα φάρμακα να παρουσιάζουν ελλείψεις, ενώ το χρηματιστήριο έχει καταρρεύσει και η εγκληματικότητα λαμβάνει ήδη ανησυχητικές διαστάσεις, δεν μπορεί να αναρωτιόμαστε για το τι θα συμβεί – αφού ήδη συμβαίνει. Εάν δε ανατρέξουμε στις τραυματικές εμπειρίες πολλών άλλων λεηλατημένων χωρών (Βραζιλία, Αργεντινή, Ασία, Τουρκία κλπ.), στο υποθετικό σενάριο χρεοκοπίας, στα επακόλουθα της εξόδου μίας χώρας από την Ευρωζώνη και αλλού, απλά θα βεβαιωθούμε ότι, αυτό που βλέπουμε είναι πράγματι αληθινό και δεν μας προδίδουν τα μάτια μας.  Είτε θέλουμε λοιπόν, είτε όχι, τα αποτελέσματα της χρεοκοπίας είναι εδώ, εξελίσσονται ραγδαία προς το χειρότερο και τα βλέπουμε – παρά το ότι κάποιοι από εμάς «κρύβουν το κεφάλι στην άμμο», προσποιούμενοι ότι δεν γνωρίζουν τι ακριβώς διαδραματίζεται και θέλουν να το πληροφορηθούν από τους «ειδικούς». Ανεξάρτητα τώρα από αυτά και θεωρώντας ότι,

(α)  η μοναδική πλέον λύση μας είναι η μονομερής στάση πληρωμών (την οποία θα ακολουθούσε διαπραγμάτευση με τους ξένους δανειστές, με στόχο τη μείωση του επιτοκίου μας στο 1,5%, καθώς επίσης την αποπληρωμή όλου του χρέους, σε 40 τουλάχιστον ισόποσες ετήσιες δόσεις, κατά το παράδειγμα της Γερμανίας του 1953 – ή δυνατόν με την προσέλκυση ευρωπαϊκών παραγωγικών επενδύσεων), με δική μας δηλαδή πρωτοβουλία, εντός φυσικά του Ευρώ – και όχι σχέδια «τύπου Εύρηκα» ή πολιτικές «εθνικής υποτέλειας», ενώ

(β)  ο μεγαλύτερος κίνδυνος για όλους μας είναι η τοποθέτηση της μίας κοινωνικής ομάδας απέναντι στην άλλη (οι προβλεπόμενες μεγάλες κοινωνικές εξεγέρσεις, ενδεχομένως σε ολόκληρη τη Δύση και ειδικά στις πολυπολιτισμικές Η.Π.Α., δεν ανήκουν εδώ),

καθώς επίσης ότι οι Έλληνες πολίτες, εάν ενημερωθούν σωστά και αποφασίσουν να «πολεμήσουν», θα τα καταφέρουν τελικά (το έχουν αποδείξει πολλές φορές στην ταραχώδη Ιστορία τους), στη συνέντευξη που ακολουθεί (σε εκπομπή της κρατικής τηλεόρασης, από τον Ιούνιο του 2011), σε πέντε μικρά βίντεο (εάν πατήσει κανείς επάνω στον κόκκινο σύνδεσμό, θα οδηγηθεί σε κάθε ένα χωριστά), προσπαθήσαμε να αναλύσουμε τη χρεοκοπία, όσο καλύτερα μπορούσαμε (Ιούνιος 2011).

ΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΤΑ ΠΕΝΤΕ ΒΙΝΤΕΟ:

ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ

Γενικά περί χρεοκοπίας, πρόσφατες χρεοκοπίες κρατών, τα στοιχήματα των κερδοσκόπων και τα βασικά οικονομικά προβλήματα της Ελλάδας

ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ

Ποιοι τομείς της οικονομίας θα επηρεασθούν από μία ενδεχόμενη χρεοκοπία, η τραπεζική κρίση, οι εισαγωγικές επιχειρήσεις, η ακίνητη περιουσία, η διεθνής εμπειρία της Αργεντινής, οι διαφορές μας, η ανάπτυξη μετά τη χρεοκοπία, ο σημερινός σκοτεινός ρόλος του ΔΝΤ και διάφορες λεπτομέρειες

ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ

Μέτρα αποφυγής της χρεοκοπίας, δείκτες χρεοκοπίας, τα προβλήματα διαφόρων κρατών της Ευρωζώνης (Ιταλία, Ιρλανδία, Ισπανία, Πορτογαλία), τα τεράστια πλεονεκτήματα της Ελλάδας, τα τραπεζικά συγκοινωνούντα δοχεία, το χρέος και οι κυβερνήσεις μας

ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ

Πως θα μπορούσαμε να αποφύγουμε τη χρεοκοπία σήμερα, πληρώνοντας όλα τα χρέη μας, γιατί θα έπρεπε να μας βοηθήσει η ΕΕ με ένα σχέδιο Μάρσαλ, τα προβλήματα από την είσοδο μας στην Ευρωζώνη, η έξοδος από το κοινό νόμισμα και το έγκλημα της επιστροφής στη δραχμή (εάν δεν συνοδεύεται από διαγραφή του 90% των χρεών).

Σημείωση: Υπενθυμίζουμε εδώ μέρος από το άρθρο μας («Υποθετικό σενάριο χρεοκοπίας») όπου, εάν η Ελλάδα υιοθετούσε τη δραχμή, η υποτίμηση που αμέσως μετά θα ακολουθούσε, θα υπερδιπλασίαζε το εξωτερικό χρέος της Ελλάδας, ιδιωτικό και δημόσιο – σε ιλιγγιώδη επίπεδα, τα οποία θα ξεπερνούσαν ακόμη και το 500% του ΑΕΠ της, από 265% σήμερα (η ΕΕ ευτυχώς δεν επιμένει στη δραχμή, γνωρίζοντας τον τεράστιο κίνδυνο διάλυσης της, από μία τέτοια ενέργεια).  Η επιστροφή στη δραχμή (ένα ανεύθυνο, εάν όχι εγκληματικό «σενάριο», πάντοτε κατά την υποκειμενική μας άποψη), θα απαιτούσε το ολιγοήμερο κλείσιμο των τραπεζών και την «κατάσχεση» των καταθέσεων σε ευρώ (των θυρίδων επίσης), έτσι ώστε να οδηγηθούν στην ΕΚΤ για την «εξόφληση» της ποσότητας χρήματος, η οποία έχει διατεθεί στην Ελλάδα (παράλληλα με τις τράπεζες, κλείνει συνήθως για λίγο χρονικό διάστημα και το χρηματιστήριο).  Περαιτέρω, οι καταθέτες θα προσπαθούσαν να πάρουν όλα τους τα χρήματα από τις τράπεζες όταν άνοιγαν ξανά, έστω σε δραχμές, προβλέποντας πως η αρχική υποτίμηση της τάξης του 30-50% θα ξεπερνούσε σύντομα το 80% – με καταστροφικά αποτελέσματα για τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. Εκτός αυτού, δεν θα μπορούσαν να συγκεντρωθούν όλες οι ποσότητες των ευρωχαρτονομισμάτων, αφού εκείνοι οι Έλληνες, οι οποίοι διατηρούν μετρητά εκτός τραπεζών (στα σπίτια τους), δεν θα ήταν πρόθυμοι να τα επιστρέψουν, παρά τη νομική τους υποχρέωση (θα τα παρακρατούσαν δηλαδή παράνομα και λαθραία). Επομένως, θα δεσμευόταν οι καταθέσεις σε ευρώ της ΤτΕ στην ΕΚΤ, οπότε η Ελλάδα θα χρεωνόταν ακόμη περισσότερο.  Πρόβλημα θα ήταν και η ισοτιμία μεταξύ δραχμής και ευρώ, η οποία θα καθοριζόταν ελεύθερα από την κυβέρνηση – ειδικά όσον αφορά τα χρέη των ιδιωτών προς τις τράπεζες, αφού θα έπρεπε να εξοφλούνται με δραχμές, σε κάποια σταθερή ισοτιμία με το ευρώ. Η απόφαση του καθορισμού της ισοτιμίας, παρά το ότι θα ήταν στην ελεύθερη επιλογή της κυβέρνησης (όπως και η έξοδος της χώρας από την Ευρωζώνη, μετά από διαπραγματεύσεις που θα προϋπέθεταν μεγάλη διαγραφή χρεών), θα έπρεπε επίσης να προβλέψει το ύψος του μελλοντικού πληθωρισμού, όπως και πολλά άλλα – κάτι εξαιρετικά δύσκολο στην εφαρμογή του.  Τέλος, σε μία τέτοια περίπτωση υπάρχει φυσικά ο φόβος της απότομης λαϊκής εξέγερσης, επειδή όταν απειλείται η ατομική ιδιοκτησία, ολόκληρος ο πληθυσμός (τόσο περισσότερο προσκολλημένος στα περιουσιακά αγαθά του, όσο πιο λίγα κατέχει) βγαίνει μαζικά στους δρόμους, καταστρέφοντας ότι βρεθεί μπροστά του – ειδικά τους χώρους που «κατοικούνται» από την πολιτική εξουσία (με ενδεχόμενο επακόλουθο την ανάδειξη δικτατορικών καθεστώτων).  Έτσι λοιπόν θεωρούμε προτιμότερο το δρόμο της στάσης πληρωμών (τον οποίο ακολουθεί η διαπραγμάτευση με τους δανειστές), παραμένοντας εντός της ζώνης του Ευρώ – με μοναδική ίσως εξαίρεση τη διαγραφή του 90% των χρεών, χωρίς όμως να κινδυνεύσει η συμμετοχή της χώρας μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

ΜΕΡΟΣ ΠΕΜΠΤΟ

Η παγίδα της διαγραφής χρέους, ελεγχόμενη και ανεξέλεγκτη χρεοκοπία, τα κλαμπ του Λονδίνου και του Παρισιού, η τεράστια «φοροδιαφυγή» των πολυεθνικών και η θυματοποίηση των Ελλήνων.

Σημείωση: Εδώ υπενθυμίζουμε ένα μέρος από το άρθρο μας («Μοιραία λάθη, θανατηφόρα»), σε σχέση με την εργασιακή εφεδρεία και τις διάφορες παροχές του δημοσίου (συντάξεις, δωρεάν νοσοκομειακή περίθαλψη κλπ.):

Όπως γράψαμε λοιπόν, ένα τρίτο μεγάλο «λάθος», το οποίο οφείλει άμεσα να διορθωθεί, είναι η μη καταγραφή των κρυφών χρεών ενός κράτους, στους Ισολογισμούς του – όπου ως τέτοια θεωρούνται οι πάσης φύσεως μελλοντικές υποχρεώσεις, τις οποίες έχει αναλάβει απέναντι στους Πολίτες του. Για παράδειγμα οι συντάξεις, οι δαπάνες για τη δημόσια υγεία (ασφαλιστικό), από την στιγμή και μετά που οι πολίτες, συνταξιοδοτούμενοι,  παύουν πλέον να εργάζονται κλπ.  Αν και πολλοί πιστεύουν ότι, αυτού του είδους οι παροχές είναι δεδομένες, επειδή υπάρχουν «ικανά» αποθεματικά κεφάλαια στα ταμεία του δημοσίου, πιθανότατα θα απογοητευτούν σε μεγάλο βαθμό στο μέλλον – ειδικά στις χώρες, οι οποίες παύουν να αναπτύσσονται ή/και χρεοκοπούν. Άλλωστε, το νέο θέμα της «εργασιακής εφεδρείας», για το οποίο ξανά η Ελλάδα «διαδραματίζει» το ρόλο πειραματόζωου (με την έννοια της μέτρησης των κοινωνικών αντιδράσεων), ευρίσκεται προς αυτήν ακριβώς την κατεύθυνση – αφού με το συγκεκριμένο «τέχνασμα» επιδιώκεται η κατάλυση κάποιων ειδικών προνομίων, τα οποία συνοδεύουν την ηλικία της συνταξιοδότησης. Στον Πίνακα ΙΙ που ακολουθεί αναφέρονται τα συνολικά χρέη (φανερά και κρυφά) ορισμένων χωρών, για τις οποίες υφίστανται «εσωτερικές» μετρήσεις:

ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΙ: Φανερά και κρυφά δημόσια χρέη, ως ποσοστό επί του ΑΕΠ

Πηγή: Bank Wegelin, Ελβετία         Πίνακας: Β. Βιλιάρδος

Όπως συμπεραίνουμε με ευκολία από τον Πίνακα ΙΙ, υπάρχει μία ωρολογιακή βόμβα στα θεμέλια του δυτικού συστήματος, η οποία δεν βρίσκεται τόσο στην Ευρωζώνη, όσο στη Μ. Βρετανία και, κυρίως, στις Η.Π.Α. Τόσο η Γαλλία, όσο και η Γερμανία ακολουθούν με απόσταση, ενώ η Αυστρία είναι σε καλύτερη θέση – με την Ισπανία να έχει τα μικρότερα συνολικά χρέη. Αν και αυτά τα μεγέθη οφείλουν να αντιμετωπίζονται με μεγάλη προσοχή, επειδή βασίζονται σε εκτιμήσεις σχετικά με τη μελλοντική εξέλιξη των πληθυσμών, εν τούτοις μας προσφέρουν μία πολύ καλή εικόνα – ειδικά για τη σύγκριση των κρατών μεταξύ τους (δυστυχώς, δεν βρήκαμε τα μεγέθη της Ελλάδας).

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

Όπως φαίνεται, η τεράστια κρίση χρέους και δανεισμού της Δύσης (ποτέ μέχρι σήμερα δεν υπήρχαν τόσα συσσωρεμένα δημόσια χρέη σε καιρό ειρήνης), η οποία ξεκίνησε από τις Η.Π.Α., μεταφέρθηκε αμέσως μετά στην Ελλάδα και «διείσδυσε», έντεχνα εκ μέρους της υπερδύναμης, στην Ευρωζώνη (με τη βοήθεια του Ελληνικού Δούρειου Ίππου, καθώς επίσης του ΔΝΤ), θα αποδειχθεί πιθανότατα μεγαλύτερη από κάθε άλλη προηγούμενη (ακόμη και από τη Μεγάλη Ύφεση του 1930).  Περαιτέρω, εάν δεν διασωθεί γρήγορα η Ελλάδα, χωρίς να χρεοκοπήσει επίσημα βέβαια, τότε η κρίση θα επεκταθεί από την περιφέρεια (Ιταλία, Ισπανία, Πορτογαλία, Ιρλανδία, Βέλγιο κλπ.), στον πυρήνα της Ευρωζώνης – κατ’ αρχήν στη Γαλλία και μετά στη Γερμανία. Παράλληλα, θα «επιστρέψει» δριμύτερη στις Η.Π.Α. (ευρίσκεται ήδη «καθ’ οδόν»), όπου η διαφαινόμενη συνεργασία των εργατικών συνδικάτων με τις ισχυρές μειονότητες (ισπανόφωνους κλπ.), θα δημιουργήσει τεράστιες κοινωνικές αναταραχές – εν πρώτοις εναντίον της Wall Street (με μεγάλες πιθανότητες «μετανάστευσης των κεφαλαίων στην Ασία, καθώς επίσης διάλυσης της αμερικανικής «ομοσπονδίας»).  Τα πιθανά αυτά γεγονότα θα δημιουργήσουν τεράστια κοινωνικά προβλήματα στην υπό διάλυση Ευρωζώνη (εάν δεν έχει «αποσυντεθεί» μέχρι τότε), ενώ τόσο στη Γαλλία, όσο και στη Γερμανία θα «εκκολαφθούν» αντίστοιχες με τις Η.Π.Α. εξεγέρσεις των εργατικών συνδικάτων – σε συνεργασία με τις ευρωπαϊκές μειονότητες και εναντίον του χρηματοπιστωτικού συστήματος (πιθανόν με την παράλληλη δημιουργία «αντίρροπων δυνάμεων», όπως είναι για παράδειγμα τα φασιστικά και εθνοσοσιαλιστικά «κινήματα»). Ταυτόχρονα, θα ενταθεί η λαθρομετανάστευση από τις «πύλες» της ΕΕ (Ελλάδα, Ιταλία, Ισπανία), αφού έχουν προηγηθεί οι εξεγέρσεις των πεινασμένων, με τελικό σημείο προορισμού την πλούσια Βόρεια Ευρώπη – παράλληλα με τη νόμιμη μετανάστευση των πολιτών της Α. Ευρώπης, οι οποίοι ήδη ευρίσκονται στα πρόθυρα της απόγνωσης, καθώς επίσης των χωρών του ευρωπαϊκού νότου.  Σε τελική ανάλυση λοιπόν, εάν δεν διασωθεί άμεσα η Ελλάδα, καθώς επίσης εάν δεν επικρατήσει η ενότητα («αλληλεγγύη» κρατών και Ενώσεων), ολόκληρη η Δύση θα κινδυνεύσει να βυθιστεί στο χάος και στην καταστροφή, το χρηματοπιστωτικό σύστημα θα καταρρεύσει ολοκληρωτικά, ενώ όλα τα κράτη θα αναγκασθούν να επιστέψουν στα εθνικά τους σύνορα και νομίσματα – σε έναν επώδυνο «προστατευτισμό» δηλαδή, αντίστοιχο με αυτόν της εποχής του ’30, ο οποίος οδήγησε τον πλανήτη μας στο 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο. Φυσικά ευχόμαστε να διαψευσθούμε εντελώς και να σταματήσει η Δύση τα μοιραία, θανατηφόρα λάθη της – να βρεθεί δηλαδή έγκαιρα η σωστή λύση για το κλιμακούμενο Ελληνικό πρόβλημα (αν και σύμφωνα με την ελβετική UBS, η Ελλάδα θα χρεοκοπήσει το Μάρτιο του 2012!), χωρίς να μεταλλαχθεί η χώρα μας σε προτεκτοράτο, να αντιμετωπισθεί η δυτική κρίση χρέους και δανεισμού, να μην καταρρεύσει το χρηματοπιστωτικό σύστημα αλλά να «ρυθμιστεί» σωστά, να δρομολογηθεί η δημοσιονομική ένωση της Ευρωζώνης, να αντιστραφεί η πορεία παρακμής των Η.Π.Α., να μη μεσολαβήσουν απολυταρχικά καθεστώτα, καθώς επίσης να αποφευχθεί ο παγκόσμιος προστατευτισμός, έτσι ώστε να μην οδηγηθούμε ξανά στις τραυματικές εμπειρίες του παρελθόντος.

Βασίλης Βιλιάρδος  (copyright)

Το άρθρο ΕΛΛΑΔΑ, Η ΚΡΙΣΗ ΤΩΝ ΚΡΙΣΕΩΝ εμφανίστηκε πρώτα στο Giga fm 105,4 | Ραδιοφωνικός Σταθμός | Ήπειρος | Ιωάννινα.

ΟΙ ΛΥΣΕΙΣ ΤΗΣ ΥΠΕΡΧΡΕΩΣΗΣ

Ανεξάρτητα από τις παραπάνω διαπιστώσεις, η αύξηση των δημοσίων χρεών ήταν ανέκαθεν το αποτέλεσμα κρίσεων ή/και πολέμων – ενώ για τη Δύση, η σημερινή κρίση χρέους είναι ήδη η τέταρτη, από το ξεκίνημα του εικοστού αιώνα (ενδεχομένως η πρώτη, η οποία οφείλεται σχεδόν αποκλειστικά στην ανεπάρκεια ή/και στην εκτεταμένη διαφθορά της δυτικής Πολιτικής). Χωρίς να αναλωθούμε σε περιττές λεπτομέρειες, υπάρχουν ουσιαστικά πέντε βασικές «απαντήσεις» στο πρόβλημα του χρέους – είτε αυτό αφορά πολύπλοκες διακρατικές ενώσεις, όπως την Ευρωζώνη, είτε αυτόνομα κράτη: (α)  Διαγραφή χρέους (haircut): Συνώνυμο ουσιαστικά με τη χρεοκοπία, έχει χρησιμοποιηθεί για πάρα πολλά χρόνια, από αρκετές χώρες – με κύριο στόχο τη μείωση των ελλειμμάτων του προϋπολογισμού, λόγω της επιβάρυνσης των τόκων. Χωρίς καμία αμφιβολία πρόκειται για μία επικίνδυνη διαδικασία, αφού η άρνηση πληρωμής χρέους δημιουργεί τεράστια προβλήματα στους πιστωτές – είτε αυτοί είναι οι Πολίτες του κράτους (εσωτερικός δανεισμός), είτε οι τράπεζες του, είτε οι διεθνείς, πάσης φύσεως δανειστές του. Σε κάθε περίπτωση, καταστρέφονται αυτόματα χρήματα («καίγονται», επειδή η πίστωση τα παράγει, ενώ η εξόφληση τα «αναιρεί»), κυρίως επειδή τα ομόλογα του δημοσίου χάνουν εντελώς την αξία τους. Μίας μεγάλης έκτασης διαγραφή χρεών θα μπορούσε να οδηγήσει στην «σύντηξη» του χρηματοπιστωτικού συστήματος, μέσα από τις χρεοκοπίες τραπεζών και τον πανικό των επενδυτών, με αποτέλεσμα να βυθιστεί στην ύφεση η παγκόσμια οικονομία – με καταστροφικές συνέπειες τόσο για τις επιχειρήσεις, όσο και για τους ιδιώτες. Η «ελαφριάς μορφής», η ελεγχόμενη καλύτερα κρατική πτώχευση, όπου τα κράτη πληρώνουν τα ονομαστικά χρέη τους, αλλά διαφοροποιούν τις συνθήκες (επιτόκια, χρόνος αποπληρωμής κλπ.), σε συμφωνία με τους πιστωτές τους, έχει ηπιότερα αποτελέσματα για το διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα – μέθοδος που ακολουθήθηκε από αρκετές χώρες μετά το 2ο παγκόσμιο πόλεμο, στις οποίες οι κυβερνήσεις τους επέβαλλαν ανώτατα όρια επιτοκίων δανεισμού και ύψους χρεολυσίων (τα κράτη εξοικονομούσαν τόκους και χρόνο, χωρίς να δημιουργούν χρηματοπιστωτικά σοκ – ίσως ο μοναδικός «βατός» δρόμος για την Ελλάδα σήμερα). (β)  Εσωτερικός δανεισμός: Είναι ο δρόμος που έχει επιλέξει η Ιαπωνία, η οποία καταφέρνει να πληρώνει τις υποχρεώσεις της, παρά το ότι έχει το «μακράν» υψηλότερο χρέος παγκοσμίως (220% του ΑΕΠ της, με αυξητικές τάσεις). Η δυνατότητα της αυτή προέρχεται από τον πλούτο του ιδιωτικού τομέα της, σε συνδυασμό με την «πατριωτική» του εντιμότητα – αφού κατέχει σχεδόν το 90% του δημοσίου χρέους, με επιτόκια που δεν ξεπερνούν το 1%. Η «μέθοδος» αυτή θα μπορούσε να είχε εφαρμοσθεί και από την Ελλάδα, ο ιδιωτικός τομέας της οποίας ήταν από τους υγιέστερους στην Ευρώπη, εάν η κυβέρνηση είχε κάνει σωστές επιλογές, όταν ανέλαβε την εξουσία – πόσο μάλλον σε συνδυασμό με το μηδενισμό του χρέους και με τα εθνικά ομόλογα, προς όφελος της εθνικής μας κυριαρχίας. Απαραίτητη προϋπόθεση βέβαια θα ήταν η εμπιστοσύνη των Πολιτών προς την Πολιτεία, κατά το παράδειγμα της Ιαπωνίας – κάτι που μάλλον δεν μπόρεσε να επιτευχθεί στη χώρα μας. Τέλος, ο εσωτερικός δανεισμός έχει υιοθετηθεί σε κάποιο βαθμό και από την Ιταλία, το δημόσιο χρέος της οποίας ξεπερνάει το 120% του ΑΕΠ της – γεγονός όμως δεν φαίνεται να διατηρείται στο μέλλον, εάν δεν καταπολεμηθεί άμεσα η ασυνέπεια, η αυξανόμενη διαφθορά και η διαπλοκή στη χώρα (η Ιταλία κινδυνεύει πολύ περισσότερο από την Ισπανία να χρεοκοπήσει, ειδικά εάν τυχόν οι Πολίτες της «αποσύρουν» την εμπιστοσύνη τους προς την κυβέρνηση – αφού το δημόσιο χρέος της, σε σχέση με το ΑΕΠ της, είναι διπλάσιο από αυτό της Ισπανίας). (γ)  Πληθωρισμός: Πρόκειται για μία «αγαπημένη» ιστορικά μέθοδο, για την αντιμετώπιση της υπερχρέωσης. Όταν ακριβαίνουν οι τιμές, αυξάνονται συνήθως τόσο τα εισοδήματα (μισθοί κλπ.), όσο και τα φορολογικά έσοδα των κρατών – παρά το ότι τα χρήματα χάνουν σε αγοραστική αξία. Αντίθετα, το ύψος των υφισταμένων χρεών παραμένει σταθερό, κάτι που διευκολύνει σε σημαντικό βαθμό τη διαχείριση τους. Σύμφωνα με πολλούς οικονομολόγους, η αύξηση του πληθωρισμού σήμερα στο 4-6% θα ήταν αρκετή για την επίλυση του προβλήματος της Δύσης. Δυστυχώς, όσον αφορά την Ευρωζώνη, δεν συμφωνεί η Γερμανία, λόγω των φόβων της από το παρελθόν (υπήρξε δύο φορές θύμα του υπερπληθωρισμού).  Ο πληθωρισμός βέβαια (όπως και η διαγραφή χρεών) είναι εις βάρος των αποταμιευτών, καθώς επίσης των ιδιοκτητών περιουσιακών στοιχείων (με εξαίρεση τα ακίνητα και κάποια άλλα), αφού οι απαιτήσεις τους περιορίζονται σε όρους αγοραστικής αξίας των χρημάτων τους. Συνήθως επηρεάζονται ανάλογα και οι συντάξεις – ενώ οι μισθοί ακολουθούν την αυξητική πορεία των τιμών και δεν αντιμετωπίζουν πρόβλημα (ακόμη και σε ιστορικές περιόδους υπερπληθωρισμού, οι μισθωτοί ήταν σε σχετικά καλή θέση). Το μεγάλο πρόβλημα είναι όμως το ότι, ο πληθωρισμός δεν είναι εύκολο να χειρισθεί με ακρίβεια. Για παράδειγμα σήμερα, παρά το ότι οι κεντρικές τράπεζες αυξάνουν συνεχώς την ποσότητα χρήματος («τυπώνουν»), οι τιμές δεν είναι ανοδικές, επειδή κανένας δεν θέλει να ξοδέψει – ούτε οι καταναλωτές, ούτε οι επιχειρηματίες, για τη χρηματοδότηση νέων επενδύσεων. Κάποια στιγμή όμως τα πράγματα αλλάζουν ξαφνικά, οι δαπάνες τόσο των καταναλωτών, όσο και των επιχειρήσεων αυξάνονται απότομα, οι κεντρικές τράπεζες δεν προλαβαίνουν να απορροφήσουν την υπερβάλλουσα ποσότητα χρημάτων και ο υπερπληθωρισμός (άνω του 10%) καταστρέφει τελικά το νόμισμα – το οποίο απαξιώνεται εντελώς, με τρομακτικά επώδυνες συνέπειες για όλους (Πολίτες και κράτη). (δ)  Λιτότητα: Εάν ακολουθηθεί η συγκεκριμένη τακτική (όπως σήμερα στην Ευρώπη, κατ’ εντολή της Γερμανίας), οι κυβερνήσεις μπορούν να επιλέξουν εύκολα εκείνες τις ομάδες της κοινωνίας, οι οποίες θα επιβαρυνθούν περισσότερο (με τη βοήθεια της φορολογικής πολιτικής). Το πρόβλημα είναι όμως πως το ίδιο το κράτος είναι ένας σημαντικός οικονομικός παράγοντας – οπότε, εάν καθυστερεί τις επενδύσεις, μειώνει τις αμοιβές και απολύει δημοσίους υπαλλήλους, οδηγεί τη χώρα σε ύφεση. Το αποτέλεσμα είναι να περιορίζονται τα έσοδα του και να αυξάνουν οι δαπάνες του, λόγω της ανεργίας που προκαλεί – με αναγκαστικό επακόλουθο τη συνέχιση της ανόδου των χρεών, τόσο σε απόλυτα, όσο και σε σχετικά μεγέθη (ως προς το ΑΕΠ κλπ.). Επομένως, η λιτότητα κοστίζει ανάπτυξη και η ελλειμματική ανάπτυξη οδηγεί την οικονομία στη χρεοκοπία – εκτός εάν η πολιτική της λιτότητας εφαρμόζεται από πειθαρχημένες, πλούσιες χώρες, χωρίς μεγάλα ελλείμματα και χρέη, αφού μόνο αυτές έχουν τη δυνατότητα να χρηματοδοτούν την οικονομία τους για εκείνο το χρονικό διάστημα (αρκετά μεγάλο) που απαιτείται για την εξυγίανση τους. (ε)  Ανάπτυξη: Τα κράτη δεν είναι υποχρεωμένα να συμπεριφέρονται σαν τις καλές νοικοκυρές (A.Merkel), οι οποίες κάνουν οικονομία για να μειώσουν τα χρέη τους – αφού η «διαχειρισιμότητα» των οφειλών τους δεν εξαρτάται από το απόλυτο ύψος τους, αλλά από τη σχέση τους αναφορικά με το ΑΕΠ. Για παράδειγμα, οι Η.Π.Α. περιόρισαν το δημόσιο χρέος τους μετά το δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο από το 108% του ΑΕΠ, στο 50% – παρά το ότι, σε απόλυτα μεγέθη, οι οφειλές τους αυξήθηκαν (από τα 269 δις $ τότε, στα 274 δις $). Ειδικότερα, όσο υψηλότερο είναι το ΑΕΠ μίας χώρας, τόσο περισσότερα είναι τα φορολογικά έσοδα, τα οποία έχει στη διάθεση της η κυβέρνηση για την αποπληρωμή των τόκων και των χρεολυσίων των δανείων της. Ουσιαστικά, αρκεί να αυξάνεται το ΑΕΠ με ρυθμό υψηλότερο των επιτοκίων, για να θεωρείται απόλυτα διαχειρίσιμο το χρέος. Ακριβώς για το λόγο αυτό, η ανάπτυξη θεωρείται ως ο «βασιλικός δρόμος» για την έξοδο από μία χρηματοπιστωτική κρίση – είναι όμως ταυτόχρονα ο δυσκολότερος στην επίτευξη του. Πόσο μάλλον κάτω από τις σημερινές συνθήκες, οι οποίες θυμίζουν τη Μεγάλη Ύφεση της δεκαετίας του 1930 – χαμηλή ανάπτυξη, χαμηλός πληθωρισμός και ανοιχτά σύνορα για το διεθνές κεφάλαιο. Την εποχή εκείνη (1933), όπου οι Η.Π.Α. υιοθέτησαν καθυστερημένα τον κανόνα του χρυσού (απαγορεύοντας την κατοχή του από τους ιδιώτες και μετατρέποντας όλα τα αποθέματα σε ράβδους, στην ιδιοκτησία του κράτους – εξ’ ου και τα εναπομένοντα νομίσματα Double Eagle, ονομαστικής αξίας μόλις 20 $, πωλούνται με 7,6 εκ. $), καμία σχεδόν βιομηχανική χώρα δεν εξόφλησε τις υποχρεώσεις της – ενώ ακολούθησε ο 2ος Παγκόσμιος Πόλεμος.  Ολοκληρώνοντας, θεωρούμε σκόπιμο να προσθέσουμε εδώ τον Πίνακα Ι, ο οποίος καταγράφει τις είκοσι χώρες, οι οποίες εξάγουν τις μεγαλύτερες ποσότητες όπλων παγκοσμίως:

ΠΙΝΑΚΑΣ Ι: Οι μεγαλύτεροι εξαγωγείς πολεμικού εξοπλισμού παγκοσμίως

Πηγή: Spiegel   Πίνακας: Β. Βιλιάρδος

Σημείωση: Οι εξαγωγές όπλων τα τελευταία πέντε έτη αυξήθηκαν κατά 20% – ενώ η Γερμανία κατάφερε να διπλασιάσει το μερίδιο της, κυρίως στους τομείς των υποβρυχίων, των πολεμικών πλοίων και των αρμάτων μάχης (σημαντικότεροι πελάτες της η Τουρκία με 14% των εξαγωγών της, η Ελλάδα με 13% και η Ν. Αφρική με 12%). Όπως διαπιστώνεται από τον Πίνακα Ι, όλες οι υπόλοιπες χώρες του πλανήτη εξάγουν μόλις το 3,2% του πολεμικού εξοπλισμού παγκοσμίως, ενώ μόνο η Η.Π.Α. και η Ρωσία το 53,3%. Η υπεροχή της «πλούσιας Δύσης» στον τομέα είναι εμφανής, όπως επίσης η μεγάλη αδυναμία της Κίνας να ανταγωνιστεί τις δύο πολεμικές υπερδυνάμεις – αλλά και την τρίτη κατά σειρά, τη Γερμανία. Επίσης θεωρούμε σκόπιμο να επαναλάβουμε τον Πίνακα ΙΙ, στον οποίο φαίνεται η εξέλιξη των δημοσίων χρεών της υπερδύναμης, μετά την κατάληψη της εξουσίας από τα παιδιά του Σικάγου και την εφαρμογή της νεοφιλελεύθερης πολιτικής τους – η οποία μείωσε ραγδαία την εμπιστοσύνη των Πολιτών προς την Πολιτεία, ενώ οδήγησε τελικά τις Η.Π.Α. στην αποβιομηχανοποίηση, μέσα από την παγίδα των ιδιωτικοποιήσεων:

ΠΙΝΑΚΑΣ IΙ: Ιστορική κατανομή του δημοσίου χρέους των Η.Π.Α., συνολικού ύψους 14,3 τρις $

* Αύξηση χρέους σε τρις $

** Εντός ενός μόνο έτους ξεπέρασε την οκταετία Reagan ενώ, εάν δεν συμβεί κάτι εξαιρετικό, θα ξεπεράσει ακόμη και τον Bush junior.

Σημείωση: Ο μεγαλύτερος πιστωτής των Η.Π.Α. είναι η Fed, αφού κατέχει το 11,6% του δημοσίου χρέους – ήτοι 1,66 τρις $. Ακολουθεί η Κίνα (1,20 τρις $) και η Ιαπωνία (0,91 τρις $).

Πηγή: New York Times   Πίνακας: Β. Βιλιάρδος

Όπως συμπεραίνουμε από τον Πίνακα IΙ οι Η.Π.Α., έως και το 1981, συσσώρευσαν χρέη ύψους μόλις 1,01 τρις $ – γεγονός που συνέβη και στις περισσότερες άλλες χώρες της Δύσης, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας. Από το 2001 όμως μέχρι το 2009 το δημόσιο χρέος έφτασε στα ύψη, αφού αυξήθηκε κατά 6,11 τρις $ – μία κατάσταση που συνεχίζει να υφίσταται, μετά την ανάληψη της προεδρίας από τον Obama. Το γεγονός αυτό δεν μας επιτρέπει μεγάλες ελπίδες για το μέλλον, όσο και αν ακούγεται το αντίθετο – αφού η αντιστροφή της τάσης είναι, κατά την άποψη μας, εξαιρετικά δύσκολη.

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΟΜΟΛΟΓΩΝ

Όπως φαίνεται από την οικονομική ιστορία, τα ομόλογα του δημοσίου αποτελούν «ιταλική εφεύρεση» – ξεκίνησαν δηλαδή από την Ιταλία, ενώ παραδόξως φαίνεται ότι στην ίδια χώρα θα ολοκληρώσουν την έκτοτε συνεχώς αυξητική πορεία τους. Ειδικότερα, κάπου στο 14ο αιώνα, οι κυβερνώντες τη Φλωρεντία αποφάσισαν να μισθώσουν στρατιώτες – αφού οι πλούσιοι έμποροι της πόλης, οι οποίοι διεξήγαγαν πολέμους, δεν ήθελαν να πολεμήσουν οι ίδιοι. Για την πληρωμή όμως των μισθοφόρων χρειαζόντουσαν πολλά χρήματα – περισσότερα από όσα είχαν οι διοικούντες την πόλη στη διάθεση τους. Φυσικά θα μπορούσαν να αυξήσουν τους φόρους, αφού υπήρχαν αρκετοί πλούσιοι μεταξύ των υπηκόων τους. Οι έμποροι όμως της πόλης-κράτους θα θεωρούσαν τη φορολόγηση της περιουσίας τους μεγάλη προσβολή, απέναντι στην ελευθερία τους (οι φόροι είναι μία σχετικά νέα εφεύρεση των κυβερνώντων – μόνο το εμπόριο με κρασί και με αλάτι υπόκειντο εκείνη την εποχή σε κρατήσεις). Οι κυβερνώντες λοιπόν είχαν μία και μόνο επιλογή: να δανεισθούν τα απαραίτητα χρήματα. Όμως, αν και σήμερα ο δανεισμός δεν είναι καθόλου δύσκολος, κατά τη διάρκεια του μεσαίωνα ήταν μία εξαιρετικά πολύπλοκη διαδικασία – επειδή, όποιος δανείζει χρήματα απαιτεί τόκους, οι οποίοι ήταν απαγορευμένοι από τη χριστιανική θρησκεία. Μερικά χρόνια πριν το πρόβλημα θα μπορούσε να είχε λυθεί, αφού στη Φλωρεντία είχαν εγκατασταθεί ορισμένοι από τους μεγαλύτερους δανειστές της Ευρώπης. Οι «τοκογλύφοι» αυτοί είχαν ανακαλύψει έναν τρόπο, με τον οποίο μπορούσαν να κερδίζουν δανείζοντας χρήματα, χωρίς να έρχονται σε αντίθεση με την εκκλησία. Οι πρώτοι αυτοί τραπεζίτες του κόσμου δεν απαιτούσαν τόκους – τουλάχιστον δεν τους ονόμαζαν έτσι, «βαφτίζοντας» τους προμήθειες για τους κόπους τους. Οι πελάτες τους ήταν λοιπόν ικανοποιημένοι, οι καθολικοί καρδινάλιοι επίσης και ο «νεογέννητος καπιταλισμός», ο οποίος στηρίζεται στην πίστωση, είχε βρει τρόπο να «ξεγελάσει» την εκκλησία. Περαιτέρω, ένα από τα δύο μεγαλύτερα τραπεζικά ιδρύματα της Φλωρεντίας ήταν ο οίκος των Peruzzi – με υποκαταστήματα σχεδόν σε όλες τις σημαντικές πόλεις της Ιταλίας, καθώς επίσης στο Λονδίνο, στο Παρίσι, στο Βέλγιο, στην Τυνησία, στη Μαγιόρκα, στη Ρόδο και στην Κύπρο. Το Μάρτιο του 1338 ο διευθυντής της επιχείρησης είχε ταξιδέψει στην Αγγλία, επειδή ο τότε βασιλιάς της χρειαζόταν χρήματα για τη διεξαγωγή του πολέμου εναντίον της Γαλλίας. Ο τραπεζίτης δάνεισε το βασιλιά, περιμένοντας ότι θα κέρδιζε μεγάλα ποσά. Εν τούτοις, το κόστος του πολέμου ήταν τεράστιο και τα λάφυρα ελάχιστα – οπότε ο βασιλιάς δεν μπόρεσε να εξοφλήσει τις υποχρεώσεις του και ο τραπεζίτης χρεοκόπησε. Παράλληλα, πτώχευσε και η δεύτερη τράπεζα της πόλης, η οποία είχε επενδύσει επίσης στην Αγγλία – οπότε η Φλωρεντία βίωσε την πρώτη χρηματοπιστωτική κρίση της Ιστορίας. Σύμφωνα δε με τον ιστορικό που τα περιγράφει, «Σε αντίθεση με σήμερα, εκείνη την εποχή δεν υπήρχε κανένας για να διασώσει τις τράπεζες». Λόγω της συγκεκριμένης κατάστασης λοιπόν, δεν υπήρχε πλέον κανένας που να μπορούσε να δανείσει τους κυβερνώντες τη Φλωρεντία, με τα χρήματα που είχε ανάγκη για να πληρώσει τους στρατιώτες-μισθοφόρους. Επομένως υπήρχαν δύο μόνο επιλογές «εξόδου από την κρίση»: Είτε η λιτότητα, με την αποφυγή της διεξαγωγής πολέμων, είτε η εύρεση ενός άλλου τρόπου, ο οποίος θα μπορούσε να εξασφαλίσει δανεικά, χωρίς να υπάρξει πρόβλημα με την απαγόρευση των τόκων από την εκκλησία. Οι Φλωρεντιανοί κατάφεραν να πετύχουν το τελευταίο, εφευρίσκοντας ένα σύστημα επιστρεφόμενων φόρων – όπως η Βενετία και η Γένουα: οι Πολίτες δηλαδή πλήρωναν φόρους, αλλά έπαιρναν τα χρήματα τους πίσω, με κέρδος. Επειδή επρόκειτο για υποχρεωτικές πληρωμές (καταναγκαστικές), η εκκλησία δεν είχε αντίρρηση να αποζημιώνονται οι Πολίτες, οπότε οι τόκοι ήταν νόμιμοι. «Μία επαναστατική ιδέα, η οποία έμελε να αλλάξει την πορεία του κόσμου για πάντα», όπως αναφέρει ο Βρετανός ιστορικός N.Ferguson.  Συνεχίζοντας, οι Πολίτες έπαιρναν ως απόδειξη καταβολής των χρημάτων τους (φόρων) ένα γραμμάτιο – ένα ομόλογο ουσιαστικά, σύμφωνα με τα σημερινά δεδομένα. Όποιος είχε στην κατοχή του αυτό το ομόλογο, έπαιρνε πίσω τα χρήματα του μαζί με τους τόκους. Επειδή τώρα αυτά τα χαρτιά (ομόλογα) αντιπροσώπευαν χρήματα, οι άνθρωποι άρχισαν γρήγορα να τα ανταλλάσουν μεταξύ τους. Η αξία δε των ομολόγων ήταν σε πλήρη αντιστοιχία με την εμπιστοσύνη των Πολιτών στην πόλη τους – αφού μόνο εάν πίστευαν όλοι ότι ήταν σε θέση να τα πληρώσει η κυβέρνηση, γινόντουσαν αποδεκτά ως μέσο πληρωμής των δικών τους υποχρεώσεων. Εάν λοιπόν τα χρέη της πόλης ήταν χαμηλά και τα έσοδα της υψηλά, οι προϋποθέσεις πληρωμής των ομολόγων αυξάνονταν, οπότε αυξανόταν και η αξία τους – ένας «μηχανισμός» που λειτουργεί μέχρι και σήμερα.

Η ΔΙΑΔΟΣΗ ΤΩΝ ΟΜΟΛΟΓΩΝ

Η εφεύρεση των Ιταλών επεκτάθηκε γρήγορα στην υπόλοιπη Ευρώπη – με πρώτη την Ολλανδία. Η μικρή αυτή χώρα, με πληθυσμό 1,5 εκ. ανθρώπων, κήρυξε τον πόλεμο στην Ισπανία (το 1568) – μία παγκόσμια υπερδύναμη τότε, με 20 εκ. κατοίκους. Η Ολλανδία κέρδισε τελικά τον πόλεμο, κυρίως επειδή είχε τη δυνατότητα να δανείζεται χρήματα, με το «τέχνασμα» των ομολόγων – οπότε είχε τη δυνατότητα να χρηματοδοτεί το κόστος. Αναλυτικότερα, αν και η Ισπανία δανειζόταν επίσης χρήματα, όπως η Αγγλία προηγουμένως (το 14ο αιώνα), κανένας τραπεζίτης δεν ήταν πρόθυμος να τα παρέχει – αφού οι βασιλείς ήταν ελεύθεροι να μην πληρώνουν τις υποχρεώσεις τους, γεγονός είχε αποδείξει το πάθημα των δύο τραπεζών της Φλωρεντίας στην Αγγλία (κάτι που συμβαίνει και σήμερα, όσον αφορά τα κράτη). Δυστυχώς για την Ισπανία, ο βασιλιάς της (Φίλιππος ο δεύτερος) δεν είχε εκδώσει ομόλογα, ενώ αργότερα είπε «Δεν μπόρεσα ποτέ μου να καταλάβω το θέμα με τα δάνεια και τους τόκους» – σε αντίθεση με τους Ολλανδούς, οι οποίοι το είχαν κατανοήσει πολύ πριν. Οι έμποροι του Άμστερνταμ και του Ρότερνταμ ήταν πάρα πολύ πλούσιοι, οπότε η κυβέρνηση δανειζόταν το απαραίτητο κεφάλαιο για την διεξαγωγή του πολέμου με την Ισπανία από αυτούς, εκδίδοντας ομόλογα. Εν τούτοις, η διαδικασία δεν ήταν πια υποχρεωτική, όπως στη Φλωρεντία, αλλά εθελούσια όπως σήμερα – αφού πλέον δεν υπήρχε απαγόρευση χρέωσης τόκων. Οι Πολίτες δε δάνειζαν ευχαρίστως το κράτος τους, αφού έτσι εξασφάλιζαν, παράλληλα με τους τόκους, την τότε δημοκρατία και την εθνική τους ανεξαρτησία. Ουσιαστικά λοιπόν, τα ομόλογα εξελίχθηκαν στο μονεταριστικό όπλο για την ανάληψη της δημοκρατικής (κοινοβουλευτικής) εξουσίας από τους Πολίτες – ενώ η τότε ολοκληρωτική (απολυταρχική) Γαλλία «αναδείχθηκε» στο μεγαλύτερο, στο πιο φημισμένο καλύτερα θύμα τους. Αντίθετα, η μη αγορά των ομολόγων από τους Πολίτες, όπως συμβαίνει σήμερα, μπορεί να εξελιχθεί στο μονεταριστικό όπλο για την ανάληψη της απολυταρχικής εξουσίας από τους νέους αγοραστές τους – το χρηματοπιστωτικό κτήνος. Στο θέμα της Γαλλίας, το 1788 ο βασιλιάς Λουδοβίκος ο 16ος αναγκάσθηκε να κηρύξει πτώχευση του κράτους – οπότε ένα χρόνο αργότερα, ο λαός εισέβαλλε στη Βαστίλη, στα πλαίσια της Γαλλικής επανάστασης, η οποία άλλαξε τη ροή του κόσμου. Το παράδοξο είναι το ότι η Βρετανία τότε, είχε τα τριπλάσια δημόσια χρέη από τη Γαλλία, σε όρους ΑΕΠ, χωρίς όμως να χρεοκοπήσει – επειδή το δημοκρατικό βασίλειο εισέπραττε χρήματα από το λαό, με τη βοήθεια της έκδοσης ομολόγων. Αντίθετα, η απολυταρχική Γαλλία δεν μπορούσε να δανειστεί από το λαό της, αφού ο βασιλιάς της ήταν δεσποτικός, διεφθαρμένος και δεν τον συμπαθούσε κανείς. Έτσι αναγκάσθηκε να χρεοκοπήσει, ενώ η χρεοκοπία ήταν η βαθύτερη αφορμή, εάν όχι η αιτία της φημισμένης Γαλλικής επανάστασης – ενδεχομένως και των επαναστάσεων που θα ακολουθήσουν στο προσεχές μέλλον, από τους λαούς των σημερινών χωρών της υπερχρεωμένης Δύσης.

Η ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΑΠΕΖΩΝ

Δύο αιώνες μετά τη Γαλλική επανάσταση, δεν υπάρχουν πλέον πολλοί δικτάτορες ή δεσποτικοί βασιλείς στον πλανήτη. Στις σύγχρονες δημοκρατίες λοιπόν θα ήταν αυτονόητος ο δανεισμός των κρατών από τους Πολίτες τους, εφόσον αυτός εξυπηρετεί τα δικά τους συμφέροντα – για παράδειγμα, τις κοινωνικές τους ανάγκες (δημόσια Παιδεία, Υγεία κλπ.), την εθνική τους ανεξαρτησία (άμυνα) και άλλα πολλά. Εν τούτοις, η διαδικασία του δανεισμού έχει αλλάξει σε μεγάλο βαθμό έκτοτε, αφού είναι πλέον οι τράπεζες, αυτές που δανείζουν τα κράτη. Δηλαδή, τα κράτη διαθέτουν συνεχώς λιγότερα ομόλογα στους Πολίτες τους – ενώ τα περισσότερα αγοράζονται από τις τράπεζες, καθώς επίσης από τα υπόλοιπα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. Παραδόξως δε, οι Πολίτες εμπιστεύονται περισσότερο τις τράπεζες από τα κράτη, παρά το ότι οι κυβερνήσεις είναι αυτές που τελικά εγγυώνται τις τραπεζικές αποταμιεύσεις τους (ουσιαστικά τα δάνεια τους προς τις τράπεζες, με εξαιρετικά χαμηλά επιτόκια καταθέσεων), σε περιπτώσεις απειλής των τραπεζών με χρεοκοπία. Έχουμε φτάσει σε τέτοιο σημείο «παραλογισμού» μάλιστα, όπου οι τράπεζες έχουν το θράσος να «εξεγείρονται», εάν θελήσει το κράτος να εκδώσει μόνο του «λαϊκά ομόλογα» – με την αιτιολογία ότι είναι εις βάρος των καταθέσεων ΤΟΥΣ. Παράλληλα, ενώ δανείζονται από τους Πολίτες (καταθέσεις) ή από την ΕΚΤ, με επιτόκια ύψους περί το 1,5%, δανείζουν τα κράτη (τους Πολίτες τους σε τελική ανάλυση, αφού αυτοί πληρώνουν τους τόκους μέσω των φόρων) με πολύ υψηλότερα – κάποιες φορές με επιτόκια που ξεπερνούν ακόμη και το 5%, επικαλούμενες αυξημένο ρίσκο! Από την άλλη πλευρά βέβαια, τα χρέη των κρατών έχουν εκτοξευθεί στα ύψη, ενώ τη θέση του τότε «δεσποτισμού» έχει πάρει η διαφθορά, η διαπλοκή και όλα τα υπόλοιπα πολιτικά σκάνδαλα, τα οποία προφανώς λειτουργούν εις βάρος της εμπιστοσύνης των Πολιτών προς τις κυβερνήσεις τους – αντίθετα, λειτουργούν προς όφελος των τραπεζών ή των υπολοίπων χρηματοπιστωτικών «τέκνων» του σύγχρονου καπιταλισμού (hedge fund, επενδυτικά κεφάλαια κλπ.), στα ταμεία των οποίων εισρέουν πλέον οι αποταμιεύσεις της πλειοψηφίας των Πολιτών. Ολοκληρώνοντας, είναι χαρακτηριστική η δήλωση ενός εκλογικού βοηθού πρώην Αμερικανού προέδρου, σύμφωνα με την οποία: «Μερικά χρόνια πριν ονειρευόμουν να ξαναγεννηθώ σαν Πρόεδρος, σαν Πάπας ή σαν μεγάλος σταρ του ποδοσφαίρου. Σήμερα τα όνειρά μου έχουν αλλάξει, αφού θα ήθελα να επιστρέψω στη γη σαν αγοραστής κρατικών ομολόγων – επειδή από τη θέση αυτή μπορείς να τρομοκρατήσεις ακόμη και τα μεγαλύτερα κράτη, κερδίζοντας παράλληλα το σεβασμό τους, καθώς επίσης τεράστια ποσά».

Η ΑΠΟΡΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

Η πρόσφατη χρηματοπιστωτική κρίση και ειδικά η διάσωση πολλών τραπεζών από τα κράτη (από τους Πολίτες τους ουσιαστικά), έχει αλλάξει αρκετά τα δεδομένα – δυστυχώς, μάλλον προς όφελος των «νέων χρηματοπιστωτικών θηρίων» και εις βάρος τόσο των λαών, όσο και των τραπεζών τους. Ειδικότερα, η διάσωση των τραπεζών από τα κράτη και το ετεροβαρές ρίσκο, δημιούργησε τις ιδανικές προϋποθέσεις της επίθεσης των υπολοίπων χρηματοπιστωτικών «θηρίων», εναντίον των τραπεζών – ένα «πολεμικό παιχνίδι» με τεράστια κέρδη και ελάχιστο ρίσκο, αφού εάν τυχόν χαθεί ο πόλεμος από τις τράπεζες, θα πληρώσουν οι Πολίτες. Στα πλαίσια αυτά, (κυρίως μετά την ανακοίνωση εκ μέρους του ΔΝΤ σε σχέση με το ότι οι ευρωπαϊκές τράπεζες έχουν ελλειμματικά κεφάλαια ύψους 200 δις €), ένας μεγάλος αριθμός κερδοσκοπικών κεφαλαίων (hedge funds) «στοιχηματίζει» στην πτώση των χρηματιστηριακών τιμών των τραπεζών ή/και στη χρεοκοπία τους. Σύμφωνα με επίσημες στατιστικές, από τα μέσα Αυγούστου τα «στοιχήματα» (ανοιχτές πωλήσεις) στην πτώση των τιμών των γερμανικών τραπεζών έχουν αυξηθεί κατά 31% (στο 1,24%), των αμερικανικών κατά 44% (στο 2,75%) και των βρετανικών κατά 16% (στο 3,02%). Στη Γαλλία, στην Ισπανία, στην Ιταλία και στο Βέλγιο δεν υπήρξαν ανάλογες εξελίξεις, αφού σε αυτές τις χώρες έχουν απαγορευθεί οι ανοιχτές πωλήσεις (πωλήσεις μετοχών τις οποίες δανείζεται κανείς, με ελάχιστο κόστος και τις πουλάει, με την προοπτική να τις επιστρέψει αγοράζοντας τες σε χαμηλότερες τιμές). Σε τελική ανάλυση λοιπόν οι τράπεζες, από τοκογλυφικοί δανειστές των κρατών, με τη βοήθεια των αποταμιεύσεων των Πολιτών τους, καθώς επίσης με την παραγωγή χρημάτων από το πουθενά, έχουν «μεταλλαχθεί» σε «οφειλέτες» τους – εισπράττοντας ουσιαστικά χρήματα από τα κράτη για τη διάσωση τους, χωρίς κόστος. Όσον αφορά δε τους Πολίτες, αφενός μεν δανείζουν χαμηλότοκα τις τράπεζες με τις αποταμιεύσεις τους (οπότε μέσω αυτών υψηλότοκα τα κράτη και την πραγματική Οικονομία), αφετέρου φορολογούνται από τις χώρες τους, με ποσά που οδηγούνται ξανά στις τράπεζες – πολλές φορές μέσα από αυτές, στα υπόλοιπα χρηματοπιστωτικά «ιδρύματα» (hedge funds κλπ.). Αντί λοιπόν τα κράτη να εκδίδουν ομόλογα για να μην φορολογούν τους πλούσιους Πολίτες τους, όπως κάποτε στην Ιταλία, εκδίδουν ομόλογα και φορολογούν ταυτόχρονα τους φτωχούς Πολίτες τους, όχι μόνο για την κάλυψη των κοινωνικών τους αναγκών (παιδεία, υγεία κλπ.), τις οποίες συνεχώς περιορίζουν, καθώς επίσης των τόκων των τραπεζών αλλά, επί πλέον, για τη διάσωση του χρηματοπιστωτικού κτήνους – το οποίο φυσικά συνεχώς μεγεθύνεται, με τη βοήθεια όλων αυτών των «μεθοδεύσεων». Επομένως, το δυτικό σύστημα έχει «απορυθμισθεί» εντελώς, με την πολλαπλή λεηλασία των Πολιτών να είναι σε πλήρη εξέλιξη – γεγονότα που υποθέτουμε ότι σύντομα θα οδηγήσουν σε τεράστια αδιέξοδα, με επακόλουθα που πολύ δύσκολα μπορούν να προβλεφθούν.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

Τα οικονομικά σχετικά υγιή κράτη (δύσκολα να θεωρήσει κανείς υγιές ένα κράτος όπως η Γερμανία, με χρέος που πλησιάζει το 90% του ΑΕΠ της, σαν αποτέλεσμα της διάσωσης των τραπεζών της), είναι δύσκολο να βοηθήσουν και τις αδύναμες χώρες (στην περίπτωση της Ευρωζώνης την Ελλάδα, την Πορτογαλία, την Ιρλανδία, την Ισπανία, την Ιταλία, το Βέλγιο κλπ.), και τις τράπεζες τους – τόσο τις ξένες, όσο και τις δικές τους. Παράλληλα, τα οικονομικά αδύναμα κράτη, αλλά πανίσχυρα στρατιωτικά (όπως οι Η.Π.Α.), είναι επίσης δύσκολο να διασώσουν τον εαυτό τους, τους εργαζομένους πολίτες, τις παραγωγικές επιχειρήσεις τους και τις τράπεζες τους – κυρίως λόγω της έντονης αποβιομηχανοποίησης και του μεγέθους τους. Από την άλλη πλευρά οι Πολίτες, ειδικά αυτοί των χωρών της Ευρωζώνης, πιθανόν να μην έχουν τη διάθεση να φορολογούνται συνεχώς περισσότερο, για να διασώζουν τα αδύναμα κράτη και τις τράπεζες τους, καθώς επίσης για να χρηματοδοτήσουν μία ακόμη αχόρταγη κρατική μηχανή – όπως υποθέτουν πως θα είναι αυτή των ενδεχομένων Ηνωμένων Πολιτειών της Ευρώπης. Κατά την άποψη μας λοιπόν, εάν δεν επιλεχθούν άμεσα καθαρές, βιώσιμες λύσεις, οι οποίες να εξασφαλίζουν παράλληλα τόσο την αναδιάρθρωση, όσο και τον πλήρη έλεγχο του χρηματοπιστωτικού τέρατος, με το διαχωρισμό των επενδυτικών από τις εμπορικές τράπεζες (Glass-Steagall Act), με στοχευμένες κρατικοποιήσεις ή/και με «κατατμήσεις» τραπεζών, το παιχνίδι θα φτάσει σύντομα στο τέλος του – όπου με βάση τις ιστορικές εμπειρίες, μάλλον θα συνοδευθεί από εμφύλιες αντιπαραθέσεις, από κοινωνικές αναταραχές, από αιματηρές λαϊκές επαναστάσεις, από έντονες διακρατικές αντιπαλότητες και από ξαφνικούς πολέμους.

Βασίλης Βιλιάρδος  (copyright)

Το άρθρο ΧΡΕΗ, ΠΟΛΕΜΟΙ ΚΑΙ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΕΙΣ εμφανίστηκε πρώτα στο Giga fm 105,4 | Ραδιοφωνικός Σταθμός | Ήπειρος | Ιωάννινα.

Πηγή: www.sofokleous10.gr

Το άρθρο Άρχισε το hair cut στα Ελληνικά ομόλογα εμφανίστηκε πρώτα στο Giga fm 105,4 | Ραδιοφωνικός Σταθμός | Ήπειρος | Ιωάννινα.

Το άρθρο Αριθμητικοί δημοσιονομικοί κανόνες στην πράξη εμφανίστηκε πρώτα στο Giga fm 105,4 | Ραδιοφωνικός Σταθμός | Ήπειρος | Ιωάννινα.

Το άρθρο Δημοσκοπήσεις προκλητικές αμετανοησίας εμφανίστηκε πρώτα στο Giga fm 105,4 | Ραδιοφωνικός Σταθμός | Ήπειρος | Ιωάννινα.