Στην εποχή της ψηφιοποίησης, τα παραδοσιακά μέσα προσπαθούν να επιβιώσουν και να ανταποκριθούν στην ολοένα και μεταβαλλόμενη κοινωνική πραγματικότητα. Στη νέα αυτή πραγματικότητα, ο κάθε πολίτης είναι ένας εν δυνάμει δημοσιογράφος.

Πλέον ο κάθε πολίτης μπορεί να εκφράζει την άποψη του και να δημοσιεύει άρθρα σε ιστοσελίδες, μπλογκς, ΜΔΚ αλλά και να δημιουργήσει ένα δικό του ιστολόγιο. Ο Ιγνάσιο Ραμονέ υπογραμμίζει ότι «κάθε πολίτης γίνεται σήμερα ιστογράφος, χρήστης του διαδικτύου, και συγχρόνως, δημιουργός περιεχομένου». Είναι σαφές πως το δημοσιογραφικό πλαίσιο έχει αλλάξει ριζικά. Ο πολίτης δεν είναι απλώς καταναλωτής αλλά και παραγωγός, δημιουργός της είδησης.

Κρατώντας στο χέρι μία πολυδυναμική μηχανή, το “έξυπνο κινητό” ο κάθε ένας μπορεί να καταγράψει τα γεγονότα και να τα δημοσιεύσει είτε σε μία δική του ιστοσελίδα, είτε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (ΜΚΔ). Τα ΜΚΔ λαμβάνουν μία εξέχουσα δυναμική στην ενημέρωση των πολιτών.

Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης και ενημέρωση

Η ενημέρωση μέσω των ΜΚΔ είναι όλο και συχνότερο φαινόμενο γι’ αυτό και τα μεγάλα ειδησεογραφικά site κοινοποιούν το περιεχόμενο τους στο facebook για να αποκτήσουν μεγαλύτερη απήχηση και επισκεψιμότητα. Σύμφωνα με το ινστιτούτο Reuters το 71% των Ελλήνων χρησιμοποιούν τα ΜΚΔ για την ενημέρωσή τους.

Η αυξητική τάση στην χρήση των ΜΚΔ έχει δημιουργήσει μία διαφορετική οπτική για τα μέσα. Τα ΜΚΔ δίνουν την δυνατότητα στους καταναλωτές να σχολιάζουν το περιεχόμενο. Ακόμη και να αλληλεπιδρούν με την ψηφιακή κοινότητα που έχουν δημιουργήσει.

Η Παραπληροφόρηση Της Επισκεψιμότητας

Η μανιώδης αυτή προσκόλληση στην επισκεψιμότητα έχει ως αποτέλεσμα την μείωση της ποιότητας του περιεχομένου των ιστοσελίδων. Λίγα είναι τα ενημερωτικά μέσα τα οποία έχουν διατηρήσει την ποιότητα του περιεχομένου τους τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό. Ποια θα είναι η θέση των ενημερωτικών δημοσιογραφικών μέσων στον ψηφιακό αυτό κόσμο; Πως αναπαράγονται τα fake news; Ποιοι βρίσκονται πίσω από αυτά τα δημοσιεύματα; Ποιες είναι οι ιστοσελίδες που αναπαράγουν ανυπόστατα δημοσιεύματα;

Αυτά είναι κάποια από τα ερωτήματα που θα θέταμε για να αποκρυπτογραφήσουμε το παρασκήνιο της παραπληροφόρησης. Είναι όμως σαφείς οι πηγές παραπληροφόρησης;

Αυτό που παρατηρείται σε αρκετές περιπτώσεις fake news είναι πως τα αναπαράγουν και έγκριτα δημοσιογραφικά μέσα αλλά και πολιτικοί. Ο πακτωλός πληροφοριών που κυκλοφορούν στο διαδίκτυο και η ταχύτητα των δημοσιεύσεων καθιστούν αδύνατη την αξιολόγηση και επεξεργασία σε βάθος του περιεχομένου. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την δημοσίευση αναξιόπιστου περιεχομένου.

Ο εκάστοτε πολίτης οφείλει να επεξεργάζεται και να φιλτράρει την είδηση που εντοπίζει στο διαδίκτυο. Πλέον εκτός από ένας εν δυνάμει δημοσιογράφος κάθε πολίτης πρέπει να είναι και ερευνητής για να ενημερώνεται με εγκυρότητα αλλά και να μην αναδημοσιεύει ανακριβή στοιχεία.

Το άρθρο Η παραπληροφόρηση της επισκεψιμότητας εμφανίστηκε πρώτα στο Giga fm 105,4 | Ραδιοφωνικός Σταθμός | Ήπειρος | Ιωάννινα.

Το σπίτι μας είναι σίγουρα η πρώτη σκέψη όταν θέλουμε να ξεφύγουμε από την σκληρή πραγματικότητα. Τι συμβαίνει όμως όταν το σπίτι μας γίνεται η ίδια σκληρή πραγματικότητα; Ποιες είναι οι επιλογές μας όταν ο προσωπικός μας χώρος μετατρέπεται κατά έναν ιδιόμορφο τρόπο στον έξω κόσμο;

Η χρονική περίοδος που διανύουμε αντικατοπτρίζει όσα έχουν μέχρι τώρα ειπωθεί. Είμαστε αδύναμοι να διαχειριστούμε μία κατάσταση που σίγουρα ξεπερνά κατά πολύ τις δυνάμεις μας. Στεκόμαστε αμέτοχοι απέναντι σε έναν “αόρατο” εχθρό που μας στερεί, το πιο βασικό ανθρώπινο δικαίωμα, τη ζωή.

Και ενώ σε κάθε βήμα της ζωής μας μαθαίνουμε ότι πρέπει να παλέψουμε με θεούς και δαίμονες για να επιβιώσουμε, πως κάθε μέρα είναι μία νέα μάχη σε έναν άνισο και αναξιοκρατικό αγώνα επικράτησης του μετρίου, η “νέα κοινωνική πραγματικότητα” έθεσε τα θεμέλια ενός αγώνα στον οποίο ο αντίπαλος είναι ο ίδιος μας ο εαυτός.

Εγκλωβισμένοι μέσα στο “καταφύγιο” μας βιώνουμε τον απόλυτο αποκλεισμό, την αδυναμίας πράξης και δημιουργικότητας. Βιώνουμε τον “κοινωνικό αποκλεισμό” που μας καθιστά πολίτες δεύτερης κατηγορίας. Τι ορίζεται όμως ως κοινωνικός αποκλεισμός;

“Κοινωνικός αποκλεισμός”

Ο “κοινωνικός αποκλεισμός αναφέρεται στην αδυναμία πρόσβασης σε βασικούς κοινωνικούς θεσμούς, όπως είναι η αγορά εργασίας, το σύστημα υγείας, το εκπαιδευτικό σύστημα, το κράτος, η κοινότητα. Επομένως ένα άτομο είναι κοινωνικά αποκλεισμένο όταν δεν συμμετέχει σε ένα σύνολο κοινωνικών δραστηριοτήτων στο οποίο θα επιθυμούσε να συμμετέχει.

Διαβάζοντας τις προηγούμενες γραμμές βλέπω ολοκάθαρα μία πτυχή του εαυτού μου. Μία αγωνιώδη προσπάθεια για κοινωνική επιβίωση με μόνο όπλο την υπομονή και την ψυχοσωματική ισορροπία. Ας σταθούμε όμως στα όπλα μας, στην φαρέτρα μας που μοιάζει άδεια μιας και κάποιοι άλλοι μας αφόπλισαν και θέλουν τώρα άμαχοι να σταθούμε όρθιοι εν μέσω πλημμυρίδας και άμπωτης.

Τα όπλα μας μηδαμινά, η υπομονή μας κουτσουρεμένη έπειτα από αρκετά χρόνια μάχης για την επιβίωση σε ένα ανύπαρκτο ουσιαστικό κράτος το οποίο εν τέλει συντηρήσαμε και ενδυναμώσαμε για μία ακόμη φορά για να έρθει το αναπάντεχο να μας ρίξει ξανά στον πυθμένα του βαρελιού. Χωρίς όπλα και μέσα σε ένα “πληγωμένο” καταφύγιο καταβάλλουμε υπεράνθρωπες προσπάθειες για την διατήρηση ενός αγαθού που συχνά υποτιμάται, της ψυχικής υγείας.

“Ψηφιακή Κοινωνικοποίηση”

Μιας και το πρώτο καταφύγιο δεν αποδεικνύεται αρκετό, ποιο είναι αυτό που επικρατεί και που δημιουργεί τις κατάλληλες συνθήκες κοινωνικής ευημερίας; Τόσο αναμενόμενη η απάντηση που ίσως δεν χρειάζεται καν να αναφερθεί. Για να ολοκληρώσω όμως την σκέψη μου πρέπει να μιλήσω για αυτή τη σύγχρονη κοινωνία, για το νέο κοινωνικό ιστό που δημιούργησε η τεχνολογία, το διαδίκτυο.

Μέσα κοινωνικής δικτύωσης, φόρουμ και μπλογκς αποτελούν την νέα κοινωνική πραγματικότητα που συνάμα είναι το ανθρώπινο καταφύγιο. Εκεί που μπορούμε να είμαστε αυτό που πραγματικά επιθυμούμε και η φωνή μας μπορεί να ακουστεί στα πέρατα του κόσμου. Εκεί όπου ο εξιδανικευμένος εαυτός μας είναι πιο ελκυστικός και ο “κοινωνικός αποκλεισμός” μοιάζει απίθανος.

Αν σταθούμε όμως στον νέο κοινωνικό ιστό θα συνειδητοποιήσουμε ότι η μάχη δεν έχει τελειώσει. Παραμένουμε πολίτες δεύτερης κατηγορίας με ελάχιστα δικαιώματα καθώς πριμοδοτήσαμε λίγους σε θέσεις όπου δύνανται να αποφασίζουν για εμάς και να καθορίζουν την τύχη μας. Είμαστε όμως τελικά έρμαια στα χέρια άλλων ή μπορούμε να καθορίσουμε το μέλλον μας; Θα ονομάσω την ερώτηση αυτή ρητορική.

Το άρθρο Εγκλεισμός και κοινωνικός αποκλεισμός εμφανίστηκε πρώτα στο Giga fm 105,4 | Ραδιοφωνικός Σταθμός | Ήπειρος | Ιωάννινα.