Σε «γιοφύρι της Άρτας» τείνει να εξελιχθεί το PSI. Εκεί που πλησιάζουμε στη… βρύση για να πιούμε νερό, κάτι προκύπτει και η συμφωνία μετατίθεται χρονικά. Και ερώτημα που γεννάται είναι πού οφείλεται η καθυστέρηση. Ενώ αποτελεί κοινό μυστικό πως οι διαπραγματεύσεις της Αθήνας με τους ιδιώτες πιστωτές έχουν ουσιαστικά ολοκληρωθεί, κάποιοι «τρενάρουν» την όλη διαδικασία. Και δεν άλλοι από τους τροϊκανούς, οι οποίοι θέλουν να κρατούν το PSI, ως ισχυρό διαπραγματευτικό χαρτί στη φαρέτρα τους. Αυτός είναι ο λόγος που καμία συμφωνία για το κούρεμα του χρέους δεν πρόκειται να ανακοινωθεί αν προηγουμένως δεν κλείσει η συμφωνία για τους όρους του νέου οικονομικού προγράμματος. Έτσι οι τελικές ανακοινώσεις δεν πρόκειται να γίνουν πριν από το βράδυ της Κυριακής, όταν εκτιμάται ότι θα έχει κλείσει και το θέμα της διαπραγμάτευσης των όρων του νέου οικονομικού προγράμματος.  Έξι βασικές απαιτήσεις προβάλλουν οι επικεφαλής της τρόικας για να δώσουν τη συγκατάθεσή τους αναφορικά με τη χρηματοδότηση του PSI+ και τη σύναψη της νέας δανειακής σύμβασης. Όπως προκύπτει από τις συζητήσεις τόσο με τον πρωθυπουργό Λουκά Παπαδήμο, όσο και με τον υπουργό Οικονομικών Ευάγγελο Βενιζέλο, το ενδιαφέρον τους εστιάζεται –κατά τρόπο σαφή και κατηγορηματικό- στη μείωση του μισθολογικού κόστους στον ιδιωτικό τομέα και τις ΔΕΚΟ, στην περικοπή των επικουρικών συντάξεων, στην κατάργηση των ωριμάνσεων, στο ψαλίδισμα του 13ου και του 14ου μισθού, στο κλείσιμο κρατικών φορέων με απόλυση προσωπικού (8.000 με 10.000) και στην πλήρη απελευθέρωση των κλειστών επαγγελμάτων. Η τρόικα επιδιώκει τα μέτρα αυτά να ψηφιστούν από την παρούσα Βουλή και να αρχίσουν να υλοποιούνται άμεσα από την υφιστάμενη κυβέρνηση. Η κυβέρνηση βρίσκεται αντιμέτωπη αντιμέτωπη με την σκληρή στάση του ΔΝΤ, καθώς ο Πολ Τόμσεν έχει διατυπώσει την άποψη ότι παρά το πρόγραμμα ανταλλαγής ομολόγων, το 2020 το ελληνικό δημόσιο χρέος θα φτάνει το 150% του ΑΕΠ, δηλαδή 60 δισ. ευρώ περισσότερο από τον εκτιμώμενο στόχο με βάση το σημερινό ΑΕΠ. Η κυβέρνηση αιφνιδιάστηκε κυρίως επειδή σε συνάντηση που είχαν πριν δύο εβδομάδες οι κ.κ. Ζαννιάς και Χριστοδούλου με το διοικητικό συμβούλιο του ΔΝΤ, στην Ουάσινγκτον, δεν είχαν διαφανεί οι απόψεις του κ. Τόμσεν σχετικά με τη βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους. Οι απόψεις του κ. Τόμσεν κατέδειξαν και τη διαφοροποίηση μεταξύ Ευρωπαίων και Αμερικανών σχετικά με τη βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους.

Καβγάς ΔΝΤ – Γερμανίας

Ωστόσο διαφορετικές απόψεις για την αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους έχουν οι δύο βασικοί ξένοι δανειστές της χώρας, η Γερμανία και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Σύμφωνα με πληροφορίες της Wall Street Journal, μια πρώτη συμφωνία θα μπορούσε πράγματι να ανακοινωθεί σε λίγες ώρες, αφού απομένουν μόνο κάποιες μικρές διαφωνίες ανάμεσα στις δύο πλευρές. Όμως, το ρήγμα ανάμεσα στο ΔΝΤ και τη Γερμανία, σε συνδυασμό με την απαίτηση όλων των ξένων δανειστών για τη δέσμευση όλων των πολιτικών κομμάτων της Ελλάδας στις μεταρρυθμίσεις, καθυστέρησαν έως τώρα τη διαδικασία. Και αυτό γιατί το ΔΝΤ επιμένει ότι το haircut στα 200 δισ. ευρώ των ομολόγων που βρίσκονται στα χέρια ιδιωτών επενδυτών δεν επαρκεί για να μειωθεί το ελληνικό χρέος στο 120% του ΑΕΠ έως το 2020. Ο οργανισμός ζητά θυσίες και από τους πιστωτές του δημόσιου τομέα, δηλαδή την ΕΚΤ και τις κυβερνήσεις των 17 χωρών – μελών της Ευρωζώνης. Μετά το PSI (private sector involvement), η συζήτηση μεταφέρεται στο λεγόμενο OSI, δηλαδή το official sector involvement. Όμως, η Γερμανία απορρίπτει κάθε τέτοια πρόταση, όπως επίσης απορρίπτει και το ενδεχόμενο να δοθούν περισσότερα δάνεια διάσωσης στην Ελλάδα. Θέλει οι όποιες ακάλυπτες δανειακές ανάγκες της χώρας να καλυφθούν με ακόμα αυστηρότερα μέτρα λιτότητας και περικοπές. Η απαίτηση αυτή προσκρούει στην αντίδραση του ΔΝΤ, που έχει συνειδητοποιήσει ότι η λιτότητα εντείνει την ύφεση και προκαλεί χειρότερο εκτροχιασμό του προγράμματος προσαρμογής. Το ΔΝΤ επιμένει να πέσουν οι ρυθμοί της λιτότητας και να ενταθούν οι ρυθμοί των μεταρρυθμίσεων. Αυτές οι ασφυκτικές πιέσεις που δέχεται από το ΔΝΤ η Γερμανία, να αποδεχτεί το haircut στα ελληνικά ομόλογα που έχει στην κατοχή της η ΕΚΤ, λέγεται ότι οδήγησαν στην πρόταση του Βερολίνου να τεθεί η Ελλάδα υπό ευρωπαϊκά επιτροπεία.  Πάντως η γαλλική Natixis εκτιμά πως η μοναδική βιώσιμη λύση για τη χώρα είναι πλήρης διαγραφή του ελληνικού χρέους. «Δεν έχει νόημα να συνεχίσουν να δανείζουν χρήματα σε μια χρεοκοπημένη χώρα, και όμως, οι Ευρωπαίοι σκοπεύουν να κάνουν ακριβώς αυτό»,τονίζουν οι αναλυτές της. Σύμφωνα με τη μελέτη τους, η λύση στο ελληνικό πρόβλημα είναι η πλήρης διαγραφή του δημοσίου χρέους της Ελλάδας. Μετά, η Ελλάδα θα πρέπει είτε να αφεθεί στηντύχη της, ως μιας φτωχής χώρας με κατεστραμμένη οικονομία, ή να δεχτεί τη βοήθεια των Ευρωπαίων για την ανοικοδόμηση της οικονομίας της. Στο δεύτερο ενδεχόμενο θα χρειαστούν επενδύσεις στην οικονομία και όχι άλλα δάνεια. Επίσης, οι Ευρωπαίοι θα πρέπει να της επιτρέψουν να υιοθετήσει ένα ελκυστικό φορολογικό σύστημα, που θα προσελκύσει νέες εταιρείες.

Στο τραπέζι όλα τα ενδεχόμενα για τα ελληνικά ομόλογα της ΕΚΤ

Τρόπους για να συμβάλλει στο «κούρεμα» του ελληνικού χρέους, χωρίς να παραβιάσει την απαγόρευση της άμεσης χρηματοδότησης κυβερνήσεων, εξετάζει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, την ώρα που εντείνονται οι εκκλήσεις να συνεισφέρει και ο δημόσιος τομέας στην ελάφρυνση του χρέους.  Η ΕΚΤ έχει αποκλείσει το ενδεχόμενο να συμμετάσχει εθελοντικά στη συμφωνία για την ανταλλαγή των ομολόγων με haircut περίπου 70%, την οποία κοντεύουν να κλείσουν Αθήνα και ιδιώτες επενδυτές.  Όμως, οι τραπεζίτες απαιτούν να πληρώσει και η ΕΚΤ μέρος του κόστους για την αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους. Ανάλογες πιέσεις ασκεί τελευταία και το ΔΝΤ, το οποίο προειδοποιεί ότι το PSI δεν αρκεί για να μειωθεί το ελληνικό χρέος στο 120% του ΑΕΠ έως το 2020.  Η ΕΚΤ έχει αγοράσει ελληνικά ομόλογα στο πλαίσιο του αμφιλεγόμενου προγράμματός της για τη στήριξη των χωρών της περιφέρειας, στις δευτερογενείς αγορές. Οι τελευταίες πληροφορίες αναφέρουν ότιη ΕΚΤ έχει αγοράσει ελληνικά ομόλογα ονομαστικής αξίας 50 δισ. ευρώ, αντί 38 δισ. ευρώ.  Εάν τα ομόλογα αυτά αποπληρωθούν κανονικά κατά τη λήξη της, η ΕΚΤ θα βγάλει κέρδος 12 δισ. ευρώ. Για αυτό και εξετάζεται το ενδεχόμενο η κεντρική τράπεζα να παραιτηθεί από τα κέρδη αυτά, τα οποία σχεδόν καλύπτουν την «τρύπα» των 15 δισ. ευρώ που εντόπισε η τρόικα στις χρηματοδοτικές ανάγκες της Ελλάδας.  Όμως, η ΕΚΤ φαίνεται να μην είναι διατεθειμένη να υποστεί ζημιές στα ομόλογα, ειδικά εάν η παραίτησή της από τα κέρδη που θα έβγαζε είναι αρκετή για να επιστρέψει το ελληνικό πρόγραμμα σε σωστή τροχιά. Πάντως, το ζήτημα ήδη συζητιέται στη Φρανκφούρτη. Η ΕΚΤ δεσμεύεται από τη Συνθήκη του Μάαστριχτ, που της απαγορεύει να χρηματοδοτήσει απευθείας κυβερνήσεις των χωρών – μελών του ευρώ. Έτσι, μία από τις σκέψεις είναι να χρησιμοποιήσει τους μετόχους της –δηλαδή τιςεθνικές κεντρικές τράπεζες των 17 χωρών του ευρώ- για να μεταφέρει τα κέρδη της από τα ελληνικά ομόλογα στην Αθήνα. Σε αυτό το ενδεχόμενο, δεν θα χρηματοδοτεί απευθείας την ελληνική κυβέρνηση, αλλά μέσω των εθνικών κυβερνήσεων των χωρών-μελών.

Διατηρούνται τα σενάρια χρεοκοπίας

Εν μέσω όλων αυτών διατηρούνται τα σενάρια περί ελληνικής χρεοκοπίας. Μια Ευρωζώνη στην οποία θα ανήκουν πλέον μόνον έξι έως επτά χώρες, ενώ η Ελλάδα θα πρέπει να επιστρέψει στη δραχμή, προτείνει ο Αυστριακός οικονομολόγος και ειδικός του Αυστριακού Ινστιτούτου Οικονομικών Ερευνών, Φριτς Μπρόις, σε σημερινές δηλώσεις του στην αυστριακή εφημερίδα «Κουρίρ». Ο κ. Μπρόις τάσσεται υπέρ ενός επαναπροσδιοριμού της νομισματικής ένωσης στην Ευρώπη, όπου το ευρώ, όπως διατείνεται, θα πρέπει πλέον να κρατήσουν μόνον Γερμανία, Αυστρία, Γαλλία, Βέλγιο, Ολλανδία, Λουξεμβούργο, ενδεχομένως και Φινλανδία, ενώ η Ελλάδα θα πρέπει να επιστρέψει στη δραχμή και να την υποτιμήσει «δραματικά» για να επανακτήσει την ανταγωνιστικότητά της. Αλλά και η Fitch διά στόματος του επικεφαλής του οίκου επί των αξιολόγησεων της πιστοληπτικής ικανότητας χωρών, Ντέιβιντ Ρίλεϊ, εκτιμά πως η Ελλάδα θα χρεοκοπήσει μεν, αλλά δεν θα αποχωρήσει από την ευρωζώνη. Το θέμα είναι, σημειώνει, πως ”μια άτακτη χρεοκοπία θα αύξανε το ρίσκο απομάκρυνσης το κεφαλαίων και συνακόλουθης διάλυσης της ευρωζώνης” τόνισε ο Ρίλεϊ. Η Ελλάδα θα χρεοκοπήσει και πιθανότατα θα εγκαταλείψει την ευρωζώνη, δήλωσε ο νομπελίστας οικονομολόγος Paul Krugman. «Η κατάσταση στην Ελλάδα είναι ουσιαστικά αδιέξοδη», δήλωσε χαρακτηριστικά ο γνωστός οικονομολόγος σε συνέδριο στη Μόσχα για να προσθέσει «Θα χρεοκοπήσουν. Στην πραγματικότητα έχουν ήδη χρεοκοπήσει. Το ερώτημα είναι κατά πόσο θα εγκαταλείψουν το ευρώ, το οποίο στην παρούσα φάση θεωρώ ότι είναι το πιο πιθανό σενάριο». Ο έγκυρος αρθρογράφος του Reuters, Felix Salmon υποστηρίζει πως οι Ευρωκράτες τρομοκρατούνται από την ελληνική χρεοκοπία, γιατί ξέρουν ότι αυτή κινδυνεύει να μεταδοθεί στην Πορτογαλία και την υπόλοιπη Ευρώπη. «Όμως, αφού μια ελληνική χρεοκοπία είναι αναπόφευκτη σε αυτό το σημείο, το καλύτερο είναι να γίνει το ταχύτερο δυνατό. Ο γερμανικός Τύπος το έχει καταλάβει. Μένει να φανεί για πόσο καιρό οι Ευρωπαίοι τεχνοκράτες θα παραμένουν σε άρνηση», αναρωτιέται ο Salmon.

Γιατί τόσος «ντόρος» για την Ελλάδα;

”Πρέπει να είμαι πολύ ηλίθιος”. Ετσι ξεκινούσε άρθρο του Brett Arrends στο Marketwatch, όπου ασχολήθηκε για μία ακόμη φορά με την Ελλάδα. Ο αρθρογράφος αναρωτιέται “Γιατί στο καλό οι Ευρωπαίοι ηγέτες κάνουν τόσο μεγάλο θέμα για την Ελλάδα; Ηταν πάντα χαμένος κόπος. Πρόκειται εξάλλου για μια μικροσκοπική χώρα”. Επιπλέον, αναρωτιέται γιατί δεν έφτασε η κατάσταση σ’ αυτό το σημείο πριν από δύο χρόνια. “Μου φαίνεται πως το μόνο που ακούμε εδώ και δύο χρόνια είναι οι απόπειρες διάσωσης της Ελλάδας από τη χρεοκοπία. Αν δεν με γελούν τα μάτια μου, η χρεοκοπία συμβαίνει ήδη”, τονίζει. Επίσης χαρακτηρίζει την ”εθελοντική” συμφωνία για μεγαλύτερο haircut στα ομόλογα, για την οποία πιέζονται οι πιστωτές, ως ”εκβιασμό”.  “Γιατί οι Ελληνες δεν αποχωρούν απλώς από την ΕΕ και δεν επιστρέφουν στη δραχμή; Θα μπορούσαν να επανακτήσουν την αυτονομία τους και να επιστρέψουν στην ανάπτυξη». “Γιατί συνεχίζουμε να μιλάμε για ”διάσωση της Ελλάδας” όταν στην ουσία η διάσωση είναι για τις γαλλικές και γερμανικές τράπεζες που τους δάνεισαν λεφτά;” συνεχίζει στην επόμενη ερώτηση. “Δεν θα έπρεπε Μέρκελ και Σαρκοζί να παραδεχθούν ότι στην πραγματικότητα σώζουν τις δικές τους τράπεζες και όχι τους Ελληνες;” αναρωτιέται.

Πηγή: sofokleous10.gr